ewa_binczyk

Dr hab. Ewa Bińczyk, prof. UMK

Zakład Filozofii Nauki

pok. 312
e-mail: Ewa.Binczyk@umk.pl


Studia

Magisterium z filozofii: 2000, Nieobecność podmiotu jako zasada teorii dyskursów Michela Foucault. UMK

Magisterium z socjologii: 2001, „Socjologia wiedzy” w Biblii; UMK

Doktorat

UMK 2004, Nowe oblicza referencyjności w świetle wybranych koncepcji filozofii współczesnej.

Habilitacja

Technonauka w społeczeństwie ryzyka. Filozofia wobec niepożądanych następstw praktycznego sukcesu nauki, 2013.

Publikacje

Książki:

  1. Horyzonty konstruktywizmu. Inspiracje, perspektywy, przyszłość, red. naukowa Ewa Bińczyk, Aleksandra Derra, Janusz Grygieńć. Toruń: Wydawnictwo Naukowe UMK, 2015, ss. 522
  2. Studia nad nauką oraz technologią. Wybór tekstów, red. naukowa Ewa Bińczyk, Aleksandra Derra. Toruń: Wydawnictwo Naukowe UMK, 2014, ss. 390
  3. Modeling Technoscience and Nanotechnology Assessment. Perspectives and Dilemmas. Współautor: Tomasz Stępień. Frankfur am Mein, Bern, Bruxelles, New York, Oxford, Warszawa, Wien: Wydawnictwo Peter Lang, 2014, ss. 206.
  4. Technonauka w społeczeństwie ryzyka. Filozofia wobec niepożądanych następstw praktycznego sukcesu nauki, Toruń: Wydawnictwo Naukowe UMK, 2012
  5. Obraz, który nas zniewala. Współczesne ujęcia języka wobec esencjalizmu i problemu referencji, Kraków: Universitas, 2007, ss. 307
  6. Socjologia wiedzy w Biblii. Kraków: Zakład Wydawniczy „Nomos”, 2003, ss. 172.

Artykuły:

  1. Postkonstruktywizm w badaniach nad nauką, w: Horyzonty konstruktywizmu. Inspiracje, perspektywy, przyszłość, red. naukowa Ewa Bińczyk, Aleksandra Derra, Janusz Grygieńć. Toruń: Wydawnictwo Naukowe UMK, 2015, s. 209-232 (przedruk frgm. książki Technonauka w społeczeństwie ryzyka. Filozofia wobec niepożądanych następstw praktycznego sukcesu nauki. Toruń: Wydawnictwo Naukowe UMK, 2012),
  2. Monitoring of Technology and the Inevitable Limits of Controllability (as Illustrated by the Criticism of Climate Engineering), w: Social Science and Energy Issues, red. Sylwia Mrozowska, Kraków: Wydawnictwo Naukowe Libron, 2016, s. 45-68,
  3. Inżynieria klimatu a inżynieria człowieka. Dyskursy na temat środowiska w epoce antropocenu, „Ethos”, 2015, nr 3 (111), 153-175,
  4. Monitorowanie technologii a nieusuwalne granice sterowalności (na przykładzie krytyki projektu inżynierii klimatu), „Studia BAS – Biura Analiz Sejmowych”, 2015: 3 (43): 113-136,
  5. Fantazja wiecznego bogacenia się a irracjonalność późnego kapitalizmu, w: Tim Jackson, Dobrobyt bez wzrostu. Ekonomia dla planety o ograniczonych możliwościach. Toruń: Wydawnictwo Naukowe UMK, 2015, przeł. Marcin Polakowski, s. 7-22,
  6. Beyond Neoliberal Economics. Postulates of Social Justice in Polish Social Economics, “International Journal of Social Economics”, 2015, vol. 42, nr 9: 791-803,
  7. Szczere obawy czy projekcje własnych życzeń? Głos w dyskusji na temat warunków profesjonalizmu historii socjologii, „Roczniki Historii Socjologii”, 2014, vol. IV, 55-71,
  8. Studia nad nauką i technologią: tradycje, usytuowanie oraz ilustracje (wraz z Aleksandrą Derra), w: Studia nad nauką oraz technologią. Wybór tekstów, red. naukowa Ewa Bińczyk, Aleksandra Derra, Wydawnictwo Naukowe UMK, 2014,
  9. Noty biograficzne: Ian Hacking, Karin Knorr-Cetina, John Law, Andrew Pickering, w: Studia nad nauką oraz technologią. Wybór tekstów, red. naukowa Ewa Bińczyk, Aleksandra Derra, Wydawnictwo Naukowe UMK, 2014,
  10. Posthumanist Tendencies in Science and Technology Studies, „Political Dialogues. Journal of Biopolitics and Contemporarty Political Theories”, 2013, nr 1 (15), 8-17,
  11. Problem sceptycyzmu wobec zmiany klimatycznej a postkonstruktywizm. „Przegląd Kulturoznawczy”, 2013, nr 1 (15), 48-66,
  12. Wstęp (wraz z Aleksandrą Derra). „Przegląd Kulturoznawczy”, 2013, nr 1 (15), 5-7,
  13. Redakcja numeru czasopisma (wraz z Aleksandrą Derra). „Przegląd Kulturoznawczy”, 2013, nr online 1 (15), nr online 2 (16), wybór tekstów z roku 2013, część A,
  14. „Wszyscy dziś jesteśmy postmodernistami”. Z profesorem Andrzejem Szahajem rozmawiają Ewa Bińczyk oraz Aleksandra Derra. „Przegląd Kulturoznawczy”, 2013, nr 2 (16), 142-147,
  15. Ocalić Gaję i zbawić zbiorowość. Ekoteologiczne sugestie Brunona Latoura, ,,Stan Rzeczy. Teoria społeczna. Europa Środkowo-Wschodnia”, 2013, nr 2(5): 137-149,
  16. (Post)constructivism on Technoscience, ,,Avant”, Vol. IV, 2013, nr 1, 317-338 (tłumaczenie tekstu (Post)konstruktywizm na temat technonauki, ,,Zagadnienia Naukoznawstwa”, 2010, nr 2, 231-251, przeł. Monika Włudzik),
  17. Świadectwo i autorytet. W: Przewodnik po epistemologii, Renata Ziemińska (red.), Kraków: Wydawnictwo WAM, 2013, 311-339,
  18. Thinking about the Role of Laboratories Today. Anti-essentialism, Macro-ethics and Participatory Turn. W: Hajo Greif, Martin Weiss (red.), Ethics – Society – Politics, Proceedings of the 35th International Wittgenstein Symposium. Heusenstamm: Walter de Gruyter, 2013, 381-394,
  19. Praktyka laboratoryjna i warunki jej stabilności. Wokół stanowisk Pawła Zeidlera oraz Iana Hackinga. ,,Zagadnienia Naukoznawstwa”, 2012, nr 3, 163-183,
  20. Monitorowanie technonauki? Uwagi z pozycji (post)konstruktywistycznych. ,,Principia”, 2012, tom LVI, 83-100,
  21. „Ucieleśnione” i „rozproszone” poznanie a obraz praktyk naukowych. W: Stanisław Butryn, Małgorzata Czarnocka, Włodzimierz Ługowski, Anna Michalska (red.), Nauka w filozofii. Oblicza obecności, Warszawa: Wydawnictwo IFiS PAN, 2011, 119-137;
  22. Uniesienia i potknięcia filozofii podmiotu. Projektowanie stanowisk feministycznych poza założeniami esencjalizmu. „Teksty Drugie”, 2011, nr 4;
  23. Uwarunkowania sukcesu praktycznego nauki a problem reprezentacji, „Annales Universitatis Mariae Curie-Słodowska”, 2010, Vol. XXXV, z. 2: 15-29;
  24. Die Suche nach Konsistenz bei der Vermeidung von Dualismen. W: Alexander Riegler, Stefan Weber (red.), Die Dritte Philosophie. Kritische Beiträge zu Josef Mitterers Non-Dualismus, Velbrück Wissenschaft, 2010, 203-214.
  25. Conceptualizing Technoscience in a Reasonable, Constructivist Way. W: Munz, Volker, Klaus Puhl, Joseph Wang (red.), Language and World. Part Two. Signs, Minds and Actions. Proceedings of the 32th International Wittgenstein Symposium. Frankfurt, Paris, Lancaster, New Brunswick: Ontos Verlag, 2010, 227-234;
  26. (Post)konstruktywizm na temat technonauki, „Zagadnienia Naukoznawstwa”, 2010, nr 2, 231-251;
  27. Szkoła Edynburska – odczytanie po czterdziestu latach. Przesądzenia filozoficzne a metodologia badań nad nauką. „Studia Philosophica Wratislaviensia”, 2010, vol. V, nr 1, 27-47;
  28. Społeczne studia nad nauką i technologią w sporze o profesjonalny charakter (techno)nauki. W: Bożena Płonka-Syroka (red.), My i wy. Spory o charakter racjonalności nauki. Warszawa: DiG, 2010, 79-90;
  29. Praktyka, laboratorium, czynniki pozaludzkie. Najnowsze modele technonauki oraz wybrane tezy Ludwika Flecka. (http://fleck.umcs.lublin.pl/teksty.htm), listopad 2009 [także w: ,,Przegląd Filozoficzny”, 2010, nr 2: 9-27];
  30. Looking for Consistency in Avoiding Dualisms. “Constructivist Foundations”, 2008, vol. 3, nr 3, 201-207 (http://www.univie.ac.at/constructivism/journal/);
  31. Michel Foucault, nieklasyczna socjologia wiedzy oraz perypetie władzy-wiedzy. „Dyskurs”, 2007, nr 5, 111-124;
  32. Language in Archaic, Pre-referential Cultures. The Emergence of Dualism. W: Christian Kanzian, Edmund Runggaldier (red.), Cultures. Conflict – Analysis – Dialogue. Proceedings of the 29th International Wittgenstein Symposium. Frankfurt, Paris, Ebikon, Lancaster, New Brunswick: Ontos Verlag, 2007, 101-109;
  33. Interpretacja poza dualizmem – monizm interpretacyjny Stanleya Fisha. W: Filozofia i etyka interpretacji, Andrzej Szahaj, Adam Kola (red.), Kraków: Universitas, 2007, 85-97;
  34. Nie ma społeczeństwa! „Nasi mniejsi bracia” – społeczne studia nad nauką oraz etyczne zaangażowanie Bruno Latoura. „Teksty Drugie”, 2007, nr 1-2, 144-156;
  35. Program badawczy Bruno Latoura i jego zalety w kontekście badań nad światem współczesnym. W: Teoretyczne podstawy socjologii wiedzy, tom I, Paweł Bytniewski, Mirosław Chałubiński (red.), Lublin: Wydawnictwo UMCS, 2006, 303-313. Artykuł został też opublikowany w „Przeglądzie Kulturoznawczym”, 2007, nr 3, 32-42;
  36. Steven Pinker vs Michael Tomasello w sporze o status kompetencji językowych. „Teksty Drugie”, 2006, nr 6, 147-164;
  37. Niezamierzone konsekwencje modernizmu. „Kultura i Społeczeństwo”, 2006, nr 4, 157-167;
  38. Obraz, który nas zniewala. Współczesne ujęcia języka wobec esencjalizmu i problemu referencji. „Przegląd Filozoficzny”, 2006, nr 3, 7-25;
  39. Wybrane problemy programu semantycznego Donalda Davidsona (wraz z Aleksandrą Derra). „Przegląd Filozoficzny”, 2006, nr 2, 181-196;
  40. Ostatnie już ustępstwo Richarda Rorty`ego na rzecz reprezentacjonizmu. „Er(r)go. Teoria-Literatura-Kultura”, 2005, nr 11, 139-152;
  41. Antyesencjalizm i relacjonizm w programie badawczym Bruno Latoura. „Er(r)go. Teoria-Literatura-Kultura ”, 2005, nr 10, 91-102;
  42. Mowa magiczna a referencja. W: Anna Pałubicka i Artur Dobosz (red.), Umysł i kultura, Bydgoszcz: Oficyna Wydawnicza Epigram, 2004, 175-186;
  43. „Antropologia nauki” Bruno Latoura na tle polemik. „Zagadnienia Naukoznawstwa”, 2004, nr 1, 3-22;
  44. Biblia jako przedmiot zainteresowań socjologii wiedzy. „Przegląd Religioznawczy”, 2002, nr 3, 59-78;
  45. W stronę programów nieklasycznych. Ewolucja socjologii wiedzy. „Zagadnienia Naukoznawstwa”, 2002, nr 3, 399-414;
  46. Nieklasyczna socjologia medycyny Michela Foucault: praktyki medykalizacji jako praktyki władzy. W: Włodzimierz Piątkowski i Anna Titkow
  47. (red.), W stronę socjologii zdrowia, Lublin: Wydawnictwo UMCS, 2002, 181-193;
  48. Praktyki medyczne w ujęciach nieklasycznych: Michel Foucault i Actor-Network Theory. „Medycyna Nowożytna. Studia nad kulturą medyczną”, 2001, tom 8, z. 2, 53-73;
  49. Na obrzeżach konstruktywizmu – na obrzeżach myślenia. „Er(r)go. Teoria-Literatura-Kultura”, 2001, nr 2, 49-57;
  50. Produkty dyskursu w odsłonach. Figury podmiotowości i niezgoda na nie w teorii dyskursów Michela Foucault. „Przegląd Artystyczno-Literacki”, 2000, nr 9, 92-104.

Eseje recenzyjne:

Inwazja ANT na „rynek” polski. „Teksty Drugie”, 2010, nr 3, 329-337;
Bruno Latour i jego remedium na bolączki świata współczesnego. „Studia Socjologiczne”, 2006, nr 1, 155-171;
Krytycznie o polskiej socjologii zmiany. „Studia Socjologiczne”, 2001, nr 3, 73-94 (rec. Joanna Kurczewska (red.), Zmiana społeczna. Teorie i doświadczenia polskie. Warszawa: IFiS PAN, 1999 oraz Piotr Sztompka (red.), Imponderabilia wielkiej zmiany. Mentalność, wartości i więzi społeczne czasów transformacji. Warszawa-Kraków: PWN, 1999).

Recenzje:

  1. Siedem mocnych stron i dwie (pomniejsze) słabości książki Kobiety (w) nauce, „Avant”, 2015, wol. VI, nr 1: 167-176 (rec. Aleksandra Derra, Kobiety (w) nauce. Problem płci we współczesnej filozofii nauki i w praktyce badawczej, Warszawa: Wydawnictwo Naukowe Scholar, 2013),
  2. Seria udanych zastosowań. Historia nauk biomedycznych interpretuje oraz aplikuje epistemologię Ludwika Flecka (recenzja numeru specjalnego „Studies in History and Philosophy of Biological and Biomedical Sciences”, 2004, nr 35) „Studia Philosophica Wratislaviensia”, 2011, vol. VI, fasc. 2: 181-185,
  3. Josefa Mitterera ucieczka od esencjalizmu. „Er(r)go. Teoria-Literatura-Kultura”, 2005, nr 10, 187-194 (rec. Josef Mitterer, Ucieczka z dowolności, przeł. Anna Zeidler-Janiszewska. Warszawa: Oficyna Naukowa, 2004),
  4. Antropolog w zaklętym kręgu imputacji. „Er(r)go. Teoria-Literatura-Kultura”, 2003, nr 6, 135-143 (rec. Andrzej P. Kowalski, Myślenie przedfilozoficzne. Studia z filozofii kultury i historii idei. Poznań: Wydawnictwo Fundacji Humaniora, 2001),
  5. * * *. „Przegląd Religioznawczy”, 2003, nr 1, 175-180 (rec. Bruno Latour, Jubiler – ou les Tourments de la Parole Religieuse. Paryż: Les Empêcheurs de Penser en Rond 2002),
  6. W co grają filozofowie? „Kultura Współczesna”, 2002, nr 3-4, 117-125 (rec. Manfred Geier, Gra językowa filozofów. Od Parmenidesa do Wittgensteina. Warszawa: Fundacja Aletheia, 2000),
  7. Ku chwale relatywizmu. „Przegląd Artystyczno-Literacki”, 2000, nr 10, 170-173 (rec. Adam Chmielewski, Niewspółmierność, nieprzekładalność, konflikt. Relatywizm we współczesnej filozofii analitycznej. Wrocław: Wydawnictwo Uniwersytetu Wrocławskiego, 1997),
  8. Michel Foucault: spojrzenie bez twarzy. „Przegląd Artystyczno-Literacki”, 2000, nr 1-2, 229-231 (rec. Marek Kwiek (red.), Nie pytajcie mnie, kim jestem… Michel Foucault dzisiaj. Poznań: UAM, 1998),
  9. O czym szepcze władza (w ujęciu Michela Foucaulta). „Przegląd Artystyczno-Literacki”, 1999, nr 9, 67-72 (rec. Michel Foucault, Trzeba bronić społeczeństwa. Warszawa: KR, 1998),
  10. Dostępność znaczeń czy kulturowy solipsyzm. „Przegląd Artystyczno-Literacki”, 1999, nr 3, 196-199 (rec. Wojciech Burszta, Wymiary antropologicznego poznania kultury. Poznań: UAM, 1999).

Tłumaczenia:

  1. Prawa człowieka, tłumaczenie tekstu Johna A. Hobsona The Social Problem, w: Nowy liberalizm. Wybór tekstów, red. naukowa Janusz Grygieńć, Colin Tyler, Toruń: Wydawnictwo Naukowe UMK, 2016 (w druku),
  2. Sedno liberalizmu, tłumaczenie tekstu Leonarda Trelawny’ego Hobhouse’a The Heart of Liberalism, w: Nowy liberalizm. Wybór tekstów, red. naukowa Janusz Grygieńć, Colin Tyler, Toruń: Wydawnictwo Naukowe UMK, 2016 (w druku),
  3. Społeczna konstrukcja „czego”?, tłumaczenie tekstu Iana Hackinga The Social Construction of What?, w: Horyzonty konstruktywizmu. Inspiracje, perspektywy, przyszłość, red. naukowa Ewa Bińczyk, Aleksandra Derra, Janusz Grygieńć. Toruń: Wydawnictwo Naukowe UMK, 2015, 11-56,
  4. Luka w samym sercu medycyny: efekt placebo, tłumaczenie tekstu Harry’ego Collinsa, The Hole in the Heart of Medicine: the Placebo Effect, w: Studia nad nauką oraz technologią. Wybór tekstów, red. naukowa Ewa Bińczyk, Aleksandra Derra, Toruń: Wydawnictwo Naukowe UMK, 2014, 335-354.
  5. Richard Rorty, Autobiografia intelektualna (współtłumaczenie wraz z Januszem Grygieńć). „Przegląd Filozoficzny” 2011, nr 3: 9-41.

W druku:

Doktor Golem? Badania kontrowersji (w nurcie STS) wobec statusu nauk medycznych, wybranych jednostek chorobowych i zmieniającej się roli eksperta, „Przegląd Filozoficzno-Literacki”, 2016 (artykuł przyjęty do druku w roku 2014)

Stypendia:

2010 – stypendium tygodnika „Polityka” „Zostańcie z nami”;
2009 – wyróżnienie w konkursie tygodnika „Polityka” „Zostańcie z nami”;
2006-2007 – Stypendium Fundacji Fulbrighta;
2005 – stypendium na Rzecz Nauki Polskiej dla młodych naukowców.

Zainteresowania

Socjologia wiedzy, filozofia nauki, historia nauki, filozofia języka, studia nad nauką i technologią.